الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)
41
تفسير مجمع البيان (فارسى)
نمايد ، و اين است مفاد آيه كريمه ( وَ سُقُوا ماءً حَمِيماً فَقَطَّعَ أَمْعاءَهُمْ ) به ايشان داده شود آب گرم و سوزانى كه دل و روده آنها را پاره كند ، و چون اين آيه نازل شد مشركان گفتند ، ما شتران خود را بوسيله ضريع و خار چاق ميكنيم ، و دروغ گفتند زيرا شتر لب به آن نميزند و خداوند سبحان به جهت تكذيب آنها فرمود : ( لا يُسْمِنُ وَ لا يُغْنِي مِنْ جُوعٍ ) يعنى ضريع نه گرسنگى را بر طرف مىكند و نه كسى را چاق مينمايد . حسن گويد : من نميدانم ضريع چيست و نشنيدم از اصحاب محمّد صلّى اللَّه عليه و آله چيزى در باره ضريع . مجاهد و قتاده گويند : آن زهر است ، و بگفته بعضى ضريع به معناى مضرع است ، يعنى ايشان را خوار و ذليل مىكند . ابن كيسان گويد : آن را ضريع ناميدهاند براى اينكه خورنده آن تضرّع و زارى مىكند در خوردن آن براى خشونت و سختى و شدّت تلخى آن و خواستار عفو از خوردن آن مىشود . سعيد بن جبير گويد ، آن گوگرد است كه هم بدبو است و هم سنگ آتش است : سپس خداوند تعريف فرمود اهل بهشت را و فرمود : ( وُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ ناعِمَةٌ ) چهرههايى كه در آن روز متنعّم بانواع نعمتها است و اثر نعمت و سرور بر چهرههاى آنها نمايان ، و صورتهاى آنها روشن و نورانى است . ( لِسَعْيِها ) براى كوشش آنها در دار دنيا . ( راضِيَةٌ ) خشنودند وقتى كه بسبب اعمال نيكشان بايشان بهشت